Ήταν ένα απόγευμα της Άνοιξης, λίγο πριν κλείσω τα τριάντα. Εκείνη την εποχή δούλευα σ’ένα μεγάλο λογιστικό γραφείο στην Πάτρα. Κάθε πρωί, γραβάτα, καφές στο χέρι, και το ραδιόφωνο να παίζει όσο περπατούσα μέχρι το γραφείο στην Κορίνθου. Εκεί γνώρισα τον Κώστα – τον προϊστάμενο που όλοι στο γραφείο έδειχναν να σέβονται. Λάθος λέξη το “σέβονται”, μάλλον τον φοβούνταν. Κι εγώ, φιλαράκια δεν ήμασταν, αλλά ήμασταν αυτοί που μοιράζονται το αστείο στο ασανσέρ, το “τι κάνουμε πάλι εδώ μέσα ρε φίλε”.
Αρχικά, ο Κώστας ήταν σωστός απέναντί μου. Είχε όμως μια κακή συνήθεια — να ρίχνει το φταίξιμο για τα πάντα στους νεότερους, όταν μυριζόταν ότι κάτι δεν είχε πάει καλά. Το ‘χα δει να το κάνει και σε άλλους, αλλά ποτέ δεν φανταζόμουν ότι μια μέρα θα το έκανε σε μένα. Μέχρι που ήρθε η χρονιά που ετοιμάζαμε τις δηλώσεις για μεγάλο πελάτη.
Εκεί, λίγο πριν λήξουν οι προθεσμίες, έγινε ένα μπέρδεμα με κάτι παραστατικά. Ο Κώστας το ‘στησε έτσι, που να φαίνεται ότι εγώ είχα αφήσει ένα αρχείο αδιόρθωτο, ενώ εκείνος δεν είχε διαβάσει καν τα mails που του έστειλα για επιβεβαίωση. Ξύπνησα εκείνο το πρωί, με τον διευθυντή να με φωνάζει στο γραφείο κι εγώ να ακούω τον Κώστα να λέει “Δεν του ξεφεύγουν συνήθως, αλλά να, όλοι κάνουμε λάθη”. Με μαχαίρωσε ήσυχα πίσω από τη πλάτη, και ένιωσα ένα βάρος στο στήθος που δεν έλεγε να φύγει.
Την επόμενη βδομάδα ήταν όλα διαφορετικά. Οι συνάδελφοι με έβλεπαν αλλιώς, πιο ψυχρά, λες και είχα φταίξει πραγματικά. Έκανα ο,τι μπορούσα για να κρατηθώ ήσυχος. Δεν ήθελα να γράψω ιστορία με φωνές, ούτε να πω τίποτα στον διευθυντή που να φανεί σαν κλάψα. Είπα πως όλα διορθώνονται. Αυτό που δεν ξέρανε, όμως, είναι πως εγώ μέσα μου έβαλα σημάδι. Όχι για να πληρώσω τον Κώστα με το ίδιο νόμισμα, αλλά για να μην ξεχάσω ποτέ πως είχε σημασία να κρατάς τα μάτια ανοιχτά και την αξιοπρέπεια στη θέση της.
Πέρασε καιρός, ο Κώστας συνέχισε να παίζει το παιχνίδι του, να ρίχνει μπηχτές, να στριμώχνει τους πιο αδύναμους και να παίρνει τα εύσημα για δουλειές που δεν του άνηκαν. Εγώ έκανα πίσω, παρατηρούσα. Έγινα αόρατος, αλλά πάντα παρών. Διάβαζα τα email, έπαιρνα σημειώσεις όποτε γινόταν κάτι περίεργο, κρατούσα αρχείο δικό μου. Μια μέρα, είδα ότι είχε επισυνάψει λάθος αρχεία σε μια σύμβαση που έστελνε στον διευθυντή. Κράτησα το αρχείο, σημείωσα την ημερομηνία και το άφησα στην άκρη. Δεν το ανέφερα.
Η δεύτερη φορά ήταν με μια σύμβαση που είχε αλλάξει στο word και τη βάφτισε “όπως συμφωνήσαμε με τον πελάτη”, ενώ εγώ ήξερα ότι ο πελάτης είχε στείλει διαφορετικές οδηγίες. Πάλι σημειώνω, χωρίς κουβέντα. Ήξερα πως τα πράγματα θα μαζεύονταν, όλο και κάτι θα γινόταν, μόνο ήθελα την κατάλληλη στιγμή.
Όταν κλείσαμε το έτος και πέρασαν τα Χριστούγεννα, ο διευθυντής μας ανακοίνωσε ότι θα αλλάξει η δομή του τμήματος και οι θέσεις θα ανανεώνονταν μετά από προσωπικές συνεντεύξεις. Δεν χάρηκα, πιο πολύ ανησύχησα γιατί ο Κώστας ήταν πάλι ο άνθρωπος που είχε το πάνω χέρι σε όλους.
Εκείνη τη βδομάδα είδα ότι είχε αφήσει ανοιχτό το google drive στον υπολογιστή του. Περνώντας να πάρω χαρτί από το διπλανό γραφείο, είδα την ειδοποίηση για κάτι αρχεία που ανέβαζε. Τότε μου έσκασε η ιδέα – όχι να τον παγιδεύσω, αλλά να φέρω στο φως όλα αυτά που γνώριζα ήδη πως υπήρχαν. Δεν έκλεψα αρχεία, ούτε άνοιξα τίποτα. Μόνο πήρα θάρρος.
Στην προσωπική μου συνέντευξη με τον διευθυντή, απάντησα ήσυχα σε όλες τις ερωτήσεις. Και στο τέλος, καθώς μαζεύαμε τα χαρτιά, τον κοίταξα και του είπα χωρίς ένταση: “Θα ήθελα να ξέρετε πως υπάρχουν κάποια λάθη που επαναλαμβάνονται. Τα έχω καταγράψει, με ημερομηνίες κι αρχεία, και επειδή αγαπώ τη δουλειά αυτή, θα ήθελα να τα δείτε μόνος σας. Δεν έχω καμία πρόθεση να κατηγορήσω κανέναν, αλλά νιώθω καθήκον να τα πω όπως είναι”.
Άφησα ένα φάκελο με όλα τα στοιχεία πάνω στο γραφείο, ήσυχα, χωρίς καμία ένταση και χωρίς να κοιτάξω πίσω. Τη μέρα της ανακοίνωσης για τις νέες θέσεις, ο διευθυντής κάλεσε προσωπικά τον Κώστα στο γραφείο. Κι εμείς οι υπόλοιποι, μείναμε να περιμένουμε σιωπηλοί στη μεγάλη σάλα, να ακούμε από μακριά τις φωνές που χαμήλωναν, κι ύστερα το “σε παρακαλώ μην το κάνεις αυτό σε μένα”. Όταν βγήκε, έφυγε κατευθείαν για το σπίτι του.
Όσο για μένα, πήρα προαγωγή — λιγότερο για τα χρόνια στη δουλειά, περισσότερο για το ότι ούτε έκρυψα, ούτε φώναξα, ούτε ρεζιλέψα κανέναν δημόσια. Άφησα τα γεγονότα να μιλήσουν από μόνα τους. Τα υπόλοιπα τα κατάλαβαν όλοι μόνοι τους. Ο Κώστας δεν γύρισε ποτέ. Έμαθα αργότερα πως αυτό του στοίχισε, αλλά δεν το πανηγύρισα. Ένιωσα αληθινά ελαφρύς κι ας μην ήρθα ποτέ να τον κοιτάξω στα μάτια και να του πω “για όλα όσα μου έκανες”.
Έτσι κύλησε αυτό, ήσυχα κι ανθρώπινα. Ακόμα αναρωτιέμαι αν έπραξα τέλεια, αλλά ξέρω πως εκείνο το βάρος στο στήθος έφυγε – κι αυτό νομίζω έχει τη δικιά του αξία.
Αυτή την ιστορία μας την έστειλε ο Μάρκος.
